گرید وبلاگ
بیماری های گوارشی شایع در سگ ها و راههای درمان
بیماری های گوارشی شایع در سگ ها
دستگاه گوارش سگها یکی از حساسترین بخشهای بدن آنهاست و به همین دلیل، بروز بیماریهای گوارشی در سگها یکی از رایجترین دلایل مراجعه به دامپزشک محسوب میشود. به علائمی که بیماری های گوارشی شایع در سگ ها بروز می دهند میتوان به اسهال، استفراغ، بیاشتهایی یا بیحالی اشاره کرد که باعث تغییر رفتار طبیعی در آن ها می شود. این علائم معمولاً نشاندهنده یک اختلال در معده، روده، لوزالمعده یا حتی سیستم ایمنی است و در برخی موارد میتواند از یک ناراحتی ساده تا یک وضعیت اورژانسی خطرناک متغیر باشد.
انواع بیماریهای گوارشی سگها کداماند؟
برخی بیماریهای گوارشی در سگها، مثل پانکراتیت یا انسداد روده اورژانسی هستند و باید بلافاصله دامپزشک آنها را بررسی کند. اگر استفراغ با درد شدید یا بیحالی همراه باشد، احتمال انسداد زیاد است. در سگهای نژاد کوچک، مشکلاتی مثل کولیت عصبی نیز بسیار رایج است.
دستگاه گوارش سگ بسیار حساس است و بیماریهای مختلفی میتوانند باعث اختلال در آن شوند. شایعترین موارد عبارتند از:
- گاستریت (التهاب معده)
- کولیت (التهاب روده بزرگ)
- آلودگی به انگلهای رودهای مثل ژیاردیا، کرم قلابدار، آسکاریس
- پانکراتیت (التهاب لوزالمعده)
- مسمومیت غذایی یا خوردن غذای آلوده
- حساسیت غذایی یا عدم تحمل برخی پروتئینها
- انسداد روده به دلیل بلعیدن جسم خارجی
- بیماریهای ویروسی مثل پاروو
علائم بیماری های گوارشی شایع در سگ ها
شناخت علائم اولیه، توجه به رفتار سگ و استفاده از تغذیه مناسب میتواند نقش مهمی در پیشگیری از بروز بسیاری از بیماریهای گوارشی در سگها داشته باشد. همچنین صاحبان حیوانات باید بدانند که تشخیص سریع و اقدام بهموقع، نهتنها باعث بهبودی سریعتر و کاهش استرس حیوان میشود، بلکه از پیشرفت مشکلات خطرناک نیز جلوگیری میکند. در این مقاله به مهمترین بیماریهای گوارشی سگ، علائم آنها و بهترین راههای درمان پرداختهایم تا بتوانید سلامت سیستم گوارش دوست چهارپایتان را بهتر مدیریت کنید.
علائم بیماریهای گوارشی در سگها، همیشه ساده نیستند. بهعنوان مثال لکزدن لبها، بلعیدنهای سریع، قوز کردن هنگام نشستن یا چرخیدن دور محل خواب نیز میتواند نشانه درد شکمی باشد. در تولهسگها هر تغییر کوچک ممکن است جدی باشد، چون بدن آنها سریع دچار کمآبی میشود.
مشکلات گوارشی در سگها ممکن است ناگهانی یا تدریجی ظاهر شوند، اما تشخیص زودهنگام آنها باعث جلوگیری از تشدید بیماری میشود. علائم رایج شامل موارد زیر است:
علائم رایج بیماری های گوارشی
- اسهال یا مدفوع آبکی
- استفراغ مکرر یا کفآلود
- بیاشتهایی یا کم شدن اشتیاق به غذا
- بیحالی و کاهش انرژی
- غرغر شکم، نفخ، گاز زیاد
- دفع سخت یا یبوست
- وجود خون در مدفوع یا استفراغ
شایعترین بیماریهای گوارشی در سگها و راههای درمان
درمان اولیه اسهال و استفراغ در خانه چیست؟
درمان خانگی بیماریهای گوارشی در سگها، فقط زمانی مجاز است که حیوان سرحال باشد علائم تشدید نشوند. اگر اسهال بیش از ۲۴ ساعت طول بکشد یا به استفراغ اضافه شود، درمان خانگی ممکن است وضعیت را بدتر کند. دلیل اصلی این احتیاط، خطر کمآبی و کاهش املاح بدن است.
در شرایط خفیف که سگ هنوز فعال است و علائم جدی ندارد، اقدامات زیر قابل انجام است:
- توقف غذا بهمدت ۸ تا ۱۲ ساعت (فقط در سگ بالغ)
- دادن آب تازه یا محلول الکترولیت مخصوص حیوانات
- استفاده از رژیم ساده:
مرغ آبپز بدون پوست + برنج سفید یا سیبزمینی پخته ساده - جلوگیری از دادن غذاهای چرب، استخوان و خوراکیهای انسانی
- در اسهال خفیف، استفاده از پروبیوتیک مخصوص سگها مفید است
نکته مهم
اگر تولهسگ است یا استفراغ مداوم دارد، توقف غذا ممنوع است و باید سریع دامپزشک بررسی کند.
| ارائه خدمات اورژانسی و دامپزشکی توسط تیم مجرب بیمارستان حیوانات اکسیژن |
چه زمانی اسهال یا استفراغ خطرناک است و نیاز به دامپزشک دارد؟
اگر شکم سگ باد کرده و حیوان بیقرار است و سعی میکند استفراغ کند اما نمیتواند، احتمال نفخ معده (GDV) وجود دارد که تهدیدکننده زندگی است و باید فوراً به اورژانس دامپزشکی مراجعه شود.
علائم زیر نشاندهنده شرایط اورژانسی هستند:
- وجود خون در مدفوع یا استفراغ
- استفراغهای پشتسرهم و غیرقابل کنترل
- اسهال شدید بیش از ۲۴ ساعت
- بیحالی، لرزش، ضعف
- تب بالا یا افت دمای بدن
- بلعیدن جسم خارجی (اسباببازی، جوراب، استخوان)
- عدم نوشیدن آب
- شکم متورم یا دردناک
چه غذاهایی باعث بیماریهای گوارشی در سگها میشوند؟
برخی سگها نسبت به پروتئینهای خاص مثل مرغ، گوشت گاو یا گندم حساس هستند. در این شرایط دامپزشک رژیم غذایی حذف-اضافه (Elimination Diet) تجویز میکند تا منبع حساسیت شناسایی شود.
بسیاری از مشکلات گوارشی ناشی از تغذیه نامناسب هستند. این مواد بهشدت برای دستگاه گوارش سگ مضرند:
- غذاهای چرب (مانند تهدیگ، استخوان قلم، کلهپاچه)
- غذاهای مانده یا آلوده
- شیر گاو (عدم تحمل لاکتوز)
- شکلات، پیاز، سیر
- استخوان پخته
- خوراکیهای ادویهدار
- خوراکیهای سفره انسان
- تغییر ناگهانی رژیم غذایی
درمان بیماریهای گوارشی در سگها
درمان بیماریهای گوارشی در سگها
درمان بیماریهای گوارشی در سگها بسته به علت اصلی بیماری متفاوت است و معمولاً از ترکیبی از اصلاح رژیم غذایی، دارودرمانی و مراقبت حمایتی تشکیل میشود. در موارد خفیف، رژیم غذایی ساده مانند مرغ آبپز و برنج میتواند به آرامسازی معده کمک کند. در شرایطی که سگ دچار اسهال یا استفراغ شدید باشد، امکان نیاز به سرمتراپی برای جلوگیری از کمآبی وجود دارد. انگلها با داروهای ضدانگل درمان میشوند و مشکلات جدیتر مثل پانکراتیت یا انسداد روده نیازمند درمان اورژانسی و گاهی جراحی هستند. داروهای انسانی نباید خودسرانه تجویز شوند و تنها دامپزشک باید نوع و دوز دارو را انتخاب کند. تشخیص بهموقع از طریق آزمایشهای مدفوع، خون و تصویربرداری نقش مهمی در موفقیت درمان دارد.
سوالات متداول
- آیا استرس باعث مشکلات گوارشی میشود؟
بله. استرس میتواند باعث بیماریهای گوارشی در سگها مانند اسهال ناگهانی، کولیت عصبی، بیاشتهایی و تهوع شود. تغییر محیط، سفر، صداهای بلند و جدایی از صاحب از عوامل اصلی هستند. معمولاً با کاهش استرس و تغذیه مناسب بهتر میشود؛ اما در صورت شدت یا تداوم نیاز به بررسی دامپزشکی دارد. - آیا لازم است آزمایش انجام شود؟
اگر علائم شدید، طولانیمدت، همراه با خونریزی یا کاهش وزن باشند، آزمایش ضروری است. آزمایش مدفوع، خون و سونو برای تشخیص علت اصلی انجام میشود. در علائم خفیف و کوتاه معمولاً نیازی نیست. - چگونه از مشکلات گوارشی جلوگیری کنیم؟
با رژیم غذایی ثابت و باکیفیت، پرهیز از غذای خیابانی، کنترل انگلها، تغییر تدریجی غذا، پرهیز از خوراکیهای سمی و کاهش استرس میتوان از مشکلات گوارشی جلوگیری کرد. - مصرف داروهای انسانی مجاز است؟
خیر. بسیاری از داروهای انسانی برای سگها سمی و خطرناکاند. فقط دارویی که دامپزشک تجویز کند باید استفاده شود. مصرف خودسرانه میتواند وضعیت را بدتر کند. - اسهال مزمن نشانه چیست؟
میتواند نشانه حساسیت غذایی، IBD، کمبود آنزیمها یا انگلهای مقاوم باشد. اگر بیش از چند روز ادامه داشته باشد یا با کاهش وزن همراه شود، نیاز به بررسی دامپزشکی دارد. - چه علائمی نیاز به مراجعه فوری دارند؟
استفراغ مداوم، خون در مدفوع، بیحالی شدید، درد شکم، عدم دفع یا بلعیدن جسم خارجی فوراً نیاز به مراجعه دامپزشکی دارد.
